Proeftijd in 2026: regels, duur en je rechten als werknemer
Wat is een proeftijd?
Een proeftijd is een periode aan het begin van een arbeidsovereenkomst waarin zowel werkgever als werknemer de samenwerking kunnen beeindigen zonder opzegtermijn en zonder opgave van reden. Het is bedoeld als een wederzijdse kennismakingsperiode: past het werk bij jou en pas jij bij het bedrijf?
Maximale duur van de proeftijd
De maximale duur van een proeftijd hangt af van het type contract:
| Contracttype | Maximale proeftijd |
|---|---|
| Contract voor onbepaalde tijd | 2 maanden |
| Contract bepaalde tijd > 2 jaar | 2 maanden |
| Contract bepaalde tijd 6 maanden - 2 jaar | 1 maand |
| Contract bepaalde tijd < 6 maanden | Geen proeftijd toegestaan |
| Uitzendovereenkomst | Afhankelijk van cao |
Belangrijke kanttekeningen
- De proeftijd moet schriftelijk worden overeengekomen — een mondelinge afspraak is niet geldig
- De proeftijd moet voor beide partijen even lang zijn
- Een proeftijd bij een opvolgend contract bij dezelfde werkgever is niet toegestaan, tenzij de functie wezenlijk anders is
- Bij verlenging van een tijdelijk contract mag geen nieuwe proeftijd worden afgesproken
Ontslag tijdens de proeftijd
Door de werkgever
Tijdens de proeftijd kan de werkgever je ontslaan zonder opzegtermijn. Er hoeft geen dossier te zijn en de ontslagprocedure via UWV of kantonrechter is niet nodig. Wel moet de werkgever op verzoek de reden van ontslag schriftelijk meedelen.
Let op: ook tijdens de proeftijd mag ontslag niet discriminerend zijn. Ontslag vanwege zwangerschap, ziekte, geloof, seksuele geaardheid of andere discriminatiegronden is altijd verboden.
Door de werknemer
Als werknemer kun je tijdens de proeftijd eveneens per direct vertrekken. Je hoeft geen opzegtermijn in acht te nemen en geen reden op te geven.
Je rechten tijdens de proeftijd
Veel werknemers denken dat ze tijdens de proeftijd nauwelijks rechten hebben. Dat klopt niet:
Recht op loon
Je hebt vanaf dag een recht op het overeengekomen salaris, inclusief vakantiegeld en eventuele toeslagen.
Recht op vakantiedagen
Vakantiedagen bouw je op vanaf de eerste werkdag. Bij ontslag tijdens de proeftijd heb je recht op uitbetaling van opgebouwde maar niet-opgenomen vakantiedagen.
Recht op een transitievergoeding
Sinds 2020 heb je vanaf de eerste werkdag recht op een transitievergoeding bij ontslag door de werkgever. Bij ontslag tijdens de proeftijd is dit bedrag klein maar het recht bestaat.
Bescherming tegen discriminatie
De bescherming tegen discriminatie geldt onverkort tijdens de proeftijd. Als je vermoedt dat je ontslag discriminerend is, kun je dit aanvechten bij de rechter.
Recht op een WW-uitkering
Als je na ontslag tijdens de proeftijd voldoende arbeidsverleden hebt opgebouwd, kun je in aanmerking komen voor een WW-uitkering. Meld je direct bij het UWV als dit het geval is.
Nietig proeftijdbeding
In bepaalde gevallen is een proeftijdbeding nietig — alsof het niet bestaat:
- Als het niet schriftelijk is vastgelegd
- Als het langer is dan wettelijk toegestaan
- Als het niet voor beide partijen gelijk is
- Als het is opgenomen in een contract korter dan zes maanden
- Als het een opvolgend contract betreft bij dezelfde werkgever
Is je proeftijdbeding nietig, dan gelden de normale ontslagregels en kan je werkgever je niet zomaar per direct ontslaan.
Praktische tips voor werknemers
- Lees je contract zorgvuldig voordat je tekent en controleer of de proeftijd aan de wettelijke eisen voldoet
- Vraag om feedback tijdens de proeftijd — wacht niet tot het te laat is
- Documenteer alles — bewaar e-mails en gespreksverslagen over je functioneren
- Vraag de reden als je wordt ontslagen — je hebt recht op een schriftelijke motivatie
- Ken je rechten — ontslag tijdens de proeftijd betekent niet dat je nergens recht op hebt
Op zoek naar een nieuwe baan?
Of je nu in je proeftijd zit of net een nieuwe uitdaging zoekt: MatchPilot helpt je bij het vinden van vacatures die echt bij je passen. Upload je CV en laat AI het zoekwerk doen. Maak een gratis account aan en ontvang direct relevante matches.
Klaar om de juiste match te vinden? Maak een gratis account aan.
Start gratisGerelateerde artikelen
Ontslagrecht in 2026: jouw rechten als werknemer bij ontslag
Een compleet overzicht van het ontslagrecht in Nederland in 2026: ontslaggronden, procedures, transitievergoeding en je rechten als werknemer.
Concurrentiebeding in 2026: nieuwe regels en wat je moet weten
Het concurrentiebeding verandert in 2026. Lees over de nieuwe regels, wanneer een concurrentiebeding geldig is, en hoe je het kunt aanvechten.
AVG en solliciteren: jouw privacyrechten als werkzoekende
Welke privacyrechten heb je als sollicitant onder de AVG? Lees over dataverwerking, bewaartermijnen, recht op vergetelheid en wat werkgevers wel en niet mogen.
MatchPilot