Ontslag en transitievergoeding: ken je rechten in 2026

Ontslag is een van de meest ingrijpende arbeidsrechtelijke situaties. Of je nu wordt ontslagen via het UWV, de kantonrechter of een vaststellingsovereenkomst — het is belangrijk om te weten waar je recht op hebt.

Vormen van ontslag

1. Ontslag via het UWV

De werkgever vraagt een ontslagvergunning bij het UWV. Dit kan bij:

• Bedrijfseconomische redenen — Reorganisatie, afname van werk
• Langdurige arbeidsongeschiktheid — Na 2 jaar ziekte

Het UWV beoordeelt of het ontslag gerechtvaardigd is. De procedure duurt gemiddeld 4-6 weken.

2. Ontslag via de kantonrechter

Bij andere gronden gaat de werkgever naar de kantonrechter:

• Disfunctioneren — Na een verbetertraject
• Verstoorde arbeidsrelatie — Onherstelbaar conflict
• Verwijtbaar handelen — Ernstig plichtsverzuim
• Frequent ziekteverzuim — Met onaanvaardbare gevolgen

3. Vaststellingsovereenkomst (VSO)

De meest voorkomende route. Werkgever en werknemer spreken samen de voorwaarden af. Je hebt 14 dagen bedenktijd na ondertekening.

4. Ontslag op staande voet

Alleen bij een dringende reden (diefstal, fraude, bedreiging). Moet onverwijld worden gegeven.

De transitievergoeding

Sinds 2020 heb je vanaf dag 1 recht op een transitievergoeding bij onvrijwillig ontslag.

Berekening

De transitievergoeding is 1/3 bruto maandsalaris per dienstjaar. Bij een onvolledig jaar wordt de vergoeding naar rato berekend.

Voorbeeld:

• Salaris: €4.500 bruto per maand
• Diensttijd: 6 jaar en 4 maanden
• Berekening: 6,33 x (€4.500 / 3) = €9.500 bruto

Maximum in 2026

De transitievergoeding is gemaximeerd op €94.000 bruto (of een jaarsalaris als dat hoger is). Dit maximum wordt jaarlijks geïndexeerd.

Wanneer heb je er recht op?

• Bij ontslag door de werkgever (UWV, kantonrechter)
• Bij het niet verlengen van een tijdelijk contract (op initiatief werkgever)
• Bij een vaststellingsovereenkomst (onderhandelbaar)
• Bij ernstig verwijtbaar handelen door de werkgever

Wanneer niet?

• Bij ontslag op staande voet wegens eigen schuld
• Bij vrijwillig ontslag (zelf opzeggen)
• Bij pensionering
• Bij ernstig verwijtbaar handelen door de werknemer

Opzegtermijnen

De opzegtermijn voor de werkgever hangt af van je dienstjaren:

Dienstjaren	Opzegtermijn werkgever
0-5 jaar	1 maand
5-10 jaar	2 maanden
10-15 jaar	3 maanden
15+ jaar	4 maanden

Als werknemer is je opzegtermijn doorgaans 1 maand, tenzij anders overeengekomen.

De vaststellingsovereenkomst: waar let je op?

Bij een VSO heb je de meeste onderhandelingsruimte. Let op:

• Transitievergoeding — Minimaal het wettelijke bedrag, maar onderhandel omhoog
• Einddatum — Houd rekening met de fictieve opzegtermijn voor je WW
• Vrijstelling van werk — Vaak de rest van het dienstverband doorbetaald vrijgesteld
• Positief getuigschrift — Laat dit opnemen in de overeenkomst
• Finale kwijting — Beide partijen hebben na ondertekening niets meer van elkaar te vorderen
• Outplacementbudget — Budget voor begeleiding naar nieuw werk
• Vakantiedagen en vakantiegeld — Moeten worden uitbetaald

WW na ontslag

Om in aanmerking te komen voor WW moet je:

• Minimaal 26 van de laatste 36 weken hebben gewerkt
• Niet verwijtbaar werkloos zijn geworden
• Beschikbaar zijn voor werk
• Actief solliciteren

De duur van de WW is 3-24 maanden, afhankelijk van je arbeidsverleden. De uitkering is de eerste 2 maanden 75% van je dagloon, daarna 70%.

Wat moet je doen bij ontslag?

1. Teken niet direct — Neem de tijd om de VSO te laten beoordelen
2. Schakel een jurist in — Veel rechtsbijstandsverzekeringen dekken arbeidsrecht
3. Check je bedenktermijn — 14 dagen na ondertekening van een VSO
4. Meld je bij het UWV — Tijdig aanmelden voor WW
5. Bewaar alle documenten — E-mails, beoordelingen, het ontslagdossier

Conclusie

Ontslag is vervelend maar niet het einde. Ken je rechten, laat een overeenkomst altijd juridisch controleren en onderhandel over de voorwaarden. De transitievergoeding, een nette afwikkeling en een goede WW-aanvraag geven je de ruimte om te focussen op je volgende stap.